h

Articles

  • news

    सुनेको र देखेको गोरेबहादुर

    @राजकुमार दिक्पाल धनकुटामा पनि जनजातिको पार्टीको कार्यालय स्थापना हुने भयो । त्यसबेला त्यो पार्टीको नाम थियो, राष्ट्रिय जनमुक्ति मोर्चा । एउटा घरमा पार्टीको कार्यालय स्थापना भएको साइनबोर्ड देखियो । त्यो बेला यस पार्टीका स्थानीय नेता कोही चिन्न सकिनँ, मैले । तर साइनबोर्ड लेखाउने र टाँस्ने मानिस चाहिँ मेरा लागि चीरपरिचित छिमेकी । यज्ञ गुरागाईंले साइनबोर्ड लेखाएर आफै...

  • news

    गोविन्दराज भट्टराईसँगको सङ्गत

    @राजकुमार दिक्पाल ओछ्यानबाटै सुन्थेँ, त्यो कल्याङ मल्याङ । माथि निगालेबाट चन्द्रकृष्ण ठकुरी आउनुहुन्थ्यो र मेरै छिमेकी दाई चन्द्र ब्लोनलाई बोलाउनुहुन्थ्यो । उहाँहरुसँग अरु पनि कोही हुन्थे, तर स्वरले चाहिँ म दुई जनालाई मात्र चिन्थेँ । उज्यालो नहुँदै उहाँहरु बजारतिर झर्नुहुन्थ्यो । हिउँदको समय, उसै त ढिलो घाम उदाउँछ, त्यसमा पनि जाडो । म उहाँहरुको कल्याङ मल्याङमा...

  • news

    धरधरी रुँदै अनि लेख्दै

    @राजकुमार दिक्पाल मेरा केही लेखनले केही सहृदयीहरुको मन पग्लेको र पग्लेको मन आँखातिर छचल्किएको सन्देश प्राप्त भयो । जब आजभन्दा २२ वर्षअघिको हामीले भोगेको संघर्षबारे संस्मरण लेखेर देवराजलाई अनलाइनमा सार्वजनिक गर्न पठाएँ, तब  म्यासेन्जरमा पठाएको सन्देशमा उनले भने,“दाई लेख पाएँ, पढिरहेको छु । यतिखेर म रोइरहेको छु ।” लेखको पाण्डुलिपीमै तप्किएछ, देवराजको अमूल्य आँसु...

  • news

    जंगबहादुर राणाको तलब

    राजकुमार दिक्पाल जंगबहादुर राणा, यो नाम सुन्दा कतिपयलाई उनी दन्त्यकथाको नायकजस्तो लाग्छ । यहीँ नेपाली माटोमा जन्मेर राजदरबारमा राजा, रानी र युवराज तीनमुख भएको बेला अनेक किसिमका खेल खेली शक्ति आफ्नो हातमा लिएर राजालाई खोपाको देउता बनाउने शासक हुन्, उनी । उनैले बिजारोपण गरेको जहानिया राणा शासनले नेपालमा लगातार एक सय चार वर्ष एक छत्र राज गर्यो । जंगबहादुर राणा सत्तामा...

  • news

    मेरो अनुहारको आत्मकथा

    @ राजकुमार दिक्पाल धनकुटाको स्थानीय बासिन्दा भए पनि मेरो पुख्र्यौली थातथलो चाहिँ ताप्लेजुङको हाङपाङ पर्यो । मभन्दा सात पुस्ता यतादेखिका पुर्खाहरुले जोहो गरिदिएका र आफ्नो हातमा परेपछि म आफैले जोगाउँदैर सुम्सुम्याउँदै आइरहेको ऐतिहासिक कागजपत्रले सप्रमाण भन्छ, म तत्कालिन आठराई थुमअन्तरगत पर्ने हाङपाङको एक किपटिया सुब्बाको सन्तान हुँ । संयोगवश, वर्तमान प्रधानमन्त्री...

  • news

    मैतीदेवी डेराका केही किस्सा

    @राजकुमार दिक्पाल सामान्य सपना लिएर काठमाडौं छिरेँ म ।सुरुमा भाञ्जा हरेन्द्र लावतीसँग ताहाचलमा बसेँ, तीन महिनापछि मैतिदेवीमा डेरा सरेँ ।मैतिदेवी डेरा सर्नुको कारण थियो, मेरो रात्रीकालिन जागिर । हङकङबाट किसन राईले प्रकाशित गर्नुहुने “एभरेस्ट” दैनिक (हालःसाप्ताहिक)को सबै काम काठमाडौंको मैतिदेवीस्थित कार्यालयबाट हुन्थ्यो । म पनि त्यहाँ आवद्ध भएँ । त्यहीँ बेला त्यो...

  • news

    मेरा सुखदुःखका साक्षीहरु

    @राजकुमार दिक्पाल प्वाँख पलाइसकेछ मेरो पखेटामा अव त । जहाँ जन्मे त्यहीँ सञ्चारकर्मीको कर्म गरिरहेको मलाई धनकुटा साँघुरो लाग्न थाल्यो र अलि ठूलो आकासको खोजी गर्न थालेँ। एक मनले भन्थ्यो, काठमाडौं जाऊँ कि ! उमेरले मभन्दा केही अग्रज हुनुभए पनि, जसलाई मैले मन जितेरै अन्तरंग मित्र बनाएँ । उहाँ अर्थात्, जीवन भट्टराई । उहाँले भन्नुभयो,“धरान आउनुहोस, यतै बसेर केही गरौँला...

  • news

    उनीहरु, जो मसँगै हिँडे - भाग २

    उनीहरु, जो मसँगै हिँडे - १ ~राजकुमार दिक्पाल ~ मेरा अक्षर चिहाउने आँखा एउटा ठाउँमा बसेर लेखिरहेको थिएँ, फुल्स्केप कागजमा । मेरो बानी छ, सबैभन्दा पहिले विषयवस्तु लेखिसक्ने, अनि विषयवस्तुको शीर्षक लेख्ने, त्यसपछि लेखक अर्थात् आफ्नो नाम । मैले आफ्नो बानीअनुसार त्यसै गरेँ, अर्थात् अन्तिममा आफ्नो नाम लेखेँ । “तपाईं यो नामको मान्छे हो ?” अघिदेखि मैले लेखेको चिहाइरहेका एक...

  • news

    उनीहरु, जो मसँगै हिँडे - भाग १

         ~~राजकुमार दिक्पाल ~~ पत्रपत्रिकाका पानामा  आफ्नो नाम छाप्न पाए कस्तो हुन्थ्यो होला ! रेडियोमा आफ्नो नाम गुञ्जाउन पाए, झन कस्तो हुन्थ्यो होला ! मेरो मनमा उर्लिरहेको थियो, यस्तो असामान्य तिर्खा । कसरी मेट्ने होला यो तिर्खा ? छटपटी लाग्थ्यो । तिर्खा मेट्न खोलासम्म धाउनका लागिबाटो देखाउने पनि कोही छैनन् । पत्रपत्रिकामा छापिएका अक्षरहरुमध्ये आफ्नो नामसँग मिल्ने...

  • news

    हाम्रो टोलका हड्ताले दाई

    ~ राजकुमार दिक्पाल लामो समयपछि भेट भयो, मेरा हितैषी नरभुपाल राईसँग, लिस्वनस्थित उहाँकै रेस्टुरेन्टमा । डायास्पोरामा रहेर समाजसेवा र ब्यवसायलाई सँगसँगै अगाडी बढाइरहनुभएका उहाँ हालः नेपाल आदिवासी जनजाति महासंघ, पोर्तुगलका अध्यक्ष हुनुहुन्छ । डायास्पोराको जहाँसुकै रहेपनि स्वदेशको समकालिन राजनीतिबारे चासो नराख्ने नेपाली कमै छन् । नरजी र म पनि केही सुखदुःख र ब्यवहारिक...

  • news

    नामले बन्यो काम

    ~~ राजकुमार दिक्पाल ~~ परिक्षा चलिरहेको थियो । त्यो लिखित परीक्षा थियो,  लोक सेवा आयोगको , मुखिया पदका लागि । त्यो परीक्षामा म आफू पनि सहभागी थिएँ । एउटा वस्तुगत प्रश्न सोधिएको थियो, “हिटलर र यहुदी पुस्तकका लेखक को हुन् ?” परीक्षा केन्द्र थियो, धनकुटा बहुमुखी क्याम्पस । क्याम्पसकै एक कर्मचारी म्याडम गार्ड थिइन् । उनले मेरो छेउमा आएर प्रश्नको उत्तरमा विश्वेश्वरप्रसाद...

  • news

    परदेशमा बसेर लेखी टोपल्दा

    ~ राजकुमार दिक्पाल ~ कुरा हो, सात वर्षअघिको । सञ्चारकर्मी, समाजसेवी तथा अभियन्ता किसन राईको निम्तोमा साहित्यिक यात्रा गर्दै तत्कालिन नेपाल प्रज्ञा प्रतिष्ठानका कुलपति वैरागी काँइलाकासाथ म हङकङ पुगेको थिएँ । दुई सत्रमा विभाजित कार्यक्रममध्ये पहिलो कार्यक्रम साहित्यिक कार्यक्रम थियो भने साँझ आयोजित अर्थात् दोस्रो कार्यक्रम चाहिँ एभरेष्ट साप्ताहिकको १० औँ वार्षिक उत्सव...

  • news

    एक हजार तामाङ काटिएको इतिहास

    ~ राजकुमार दिक्पाल ~ नुवाकोटमा भैरवी जात्राको स्थान महत्वपूर्ण छ । यो जात्रा चैत्र शुक्ल चतुदर्शीका दिनदेखि सुरु हुन्छ । जात्राका क्रममा चैत्र शुक्ल पूर्णिमाको दिन भैरवी देवीलाई खटमा राखी शहर परिक्रमा गराइन्छ । साततले दरबारमा धमिनीको सिन्दुर जात्रा गरिन्छ । यस्तै देवीको खटलाई धामी धमिनीसहित देवीघाट लगिन्छ । प्रतिपदाको दिन भोगबली गरिन्छ । भोलीपल्ट चैत्रकृष्ण...

  • news

    धनकुटाको बायोलोजिक भोट

    -- राजकुमार दिक्पाल स्थानीय तहको दोस्रो चरणको निर्वाचनको परिणामपछि धनकुटा जिल्लाले ध्यान खिचेको छ । यो निर्वाचनमा एमालेले जिल्लामा क्लिन स्वीप गरेर चर्चा कमायो । दोस्रो चरणको निर्वाचनमा एमालेले क्लिन स्वीप गरेको जिल्ला धनकुटा मात्र एउटा हो । स्थानीय तहको निर्वाचनमा एमालेले यसभन्दाअघि पनि राम्रै सफलता पाएको थियो, धनकुटामा । २०४९ सालको स्थानीय निकायको निर्वाचनमा...

  • news

    सम्झनामा महिन दिदी

    -- राजकुमार दिक्पाल -- शब्दहरुसँग खेल्न असाध्यै मन पर्छ, मलाई । तर आज यी शब्दहरु टाइप गरिरहेको बेला मेरा हातका औलालाई गाह्रो भइरहेको छ । तैपनि लेख्नु त परेकै छ ।   महिन दिदीको नामअगाडी अब “स्वर्गिय” वा “दिवंगत” लेख्नु पर्ने भयो । संसारमा केही पनि छैन, स्थायी । अनित्य छ, संसार । तैपनि आफ्नो मनलाई छुने मानिसहरु असमयमै अलप भएको क्षण निक्कै पीडादायी हुन्छ । यहीँ पीडाले हो,...